Ateşli Romatizma

0

Akut romatizmal ateş halk arasında “beta mikrobu” da denilen A grubu beta hemolitik streptokok bakterisinin neden olduğu üst solunum yolu veya kızıl enfeksiyonundan bir kaç hafta sonra ortaya çıkan iltihabi bir hastalıktır. Ateşli eklem romatizması da denilen akut romatizmal ateş, gelişmiş ülkelerde sıklığı ve önemi giderek azalmakla birlikte, az gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde hala edinilmiş kalp hastalıklarının en önemli nedenini oluşturmaktadır. En sık, okul çağındaki çocuklarda (5-15 yaş aralığı) görülmektedir. A grubu beta hemolitik streptokok enfeksiyonundan sonra yüz kişiden yaklaşık dördünde akut romatizmal ateş gelişir.

Akut romatizmal ateş kalbi, eklemleri, beyni, ciltaltı bağ dokusunu ve kan damarlarını tutar ancak kalıcı hasarlar sadece kalp tutulumuna bağlı olarak ortaya çıkart. Bu durum 1884 yılınnda Laseque ismili bir bilim adamı tarafından “akut romatizmal ateş eklemleri yalar, kalbi ısırır” sözleri ile ifade edilmiştir. Diğer organ etkilenmelerinden farklı olarak, kalp iltihabı, kalıcı hasarlara yol açabilmektedir. Kalbin endokard denilen dokusu, kalbin iç yüzünü ve kalp kapakçıklarını örter. Kalp kapakçıklarındaki iltihabi lezyonlar iyileşirken, kapakçıklarda kalınlaşma, yapışma ve büzüşmeler meydana getirir. Sonuç, kapakçık darlığı ve/veya yetersizliğidir., Kalp kapakçığı hastalıklarının nedenleri arasında akut romatizmal ateş birinci sırada yer alır. Hastalıktan yaklaşık on-onbeş yıl sonra bile romatizmal kalp hastalığı ortaya çıkabilir.

Tanı:

Akut romatizmal ateşin klinik bulguları A grubu beta hemolitik streptokoklara bağlı üst solunum yolu yani boğaz enfeksiyonundan yaklaşık 3 hafta sonra ortaya çıkar. Genellikle ateş, halsizlik,solukluk gibi özgün olmayan bulgular ile başlar, sonra hastalık için özgün olan eklem ağrıları ortaya çıkar. Akut romatizmal ateş tanısı için özgün bir klinik veya laboratuar testi yoktur. Tanı aşağıdaki işaretler (Jones işaretleri) yardımı ile konur:

Büyük işaretler:

1.Kalp enflamasyonu
2.Bir eklemden öteki ekleme geçen artrit (eklem iltihabı)
3.Kontrolsüz yüz veya kol bacak hareketleri (korea)
4.Deride kırmızımtırak döküntüler
5.Deri altı nodülleri

Küçük işaretler:

1.Eklem ağrıları
2.Ateş
3.Daha önce ateşli romatizmaya bağlı kalp hastalığı geçirilmiş olması
4.İltihabı gösteren kan testleri(sedimentasyon,C-reaktif protein, AS O)
5.EKG’ de ritim bulguları

Tedavi

Hastalığı önleme: Akut romatizmal ateş her boğaz enfeksiyonundan sonra gelişecek diye bir kural yoktur. Ancak, özellikle kalpte ciddi hasarlar bırakabilme riski nedeniyle, basit gibi görünen boğaz ağrılarında dikkatli olmak gerekir.Toplumun sosyoekonomik düzeyinin yükseltilmesi, kalabalık yaşam koşullarının düzeltilmesi, iyi beslenme, sağlık hizmetinin kolay ulaşılabilir olması, boğaz enfeksiyonlarının romatizmaya neden olabileceği konusunda halkın eğitilmesi gibi önlemler romatizma sıklığının ve romatizmaya bağlı kalıcı kalp sekellerini azaltacaktır. Çocuğunuzda boğaz ağrısı ile karşılaştığınızda ve özellikle 24 saat içerisinde ağrının ateşle birlikte artması durumunda çocukla yakından ilgilenmeli ve onu doktora götürmelisiniz.

Ateşli Romatizmanın Tedavisi

Antibiyotikler hastalık etkeni streptokokları temizlemek için verilir. Genellikle etkili antibiyotiklerin kullanımı ikinci ateşli romatizma atağını önlemek için aylarca hatta yıllarca kullanılabilir. Bunun için streptokokların neden olduğu boğaz enfeksiyonları uygun bir şekilde tedavi edilmeli, mikrobik ajanı tam olarak teşhis etmek için boğaz kültürü alınmalıdır. Bu nedenle okul çağındaki çocuklarınızın boğaz ağrılarını veya boğaza bağlı şikâyetlerini ihmal etmeyiniz ve bir hekimin görmesini sağlayınız. Boğaz kültürü neticesinde iltihabı yapan mikroplar varsa doktor uygun antibiyotik tedavisine başlamalıdır. Eğer antibiyotikler ağızdan alınırsa boğazdaki iyileşme 1-2 gün içinde olsa tedavi 10 güne tamamlanmalıdır. Şu unutulmamalıdır ki, boğaz ağrısı basit fakat yaygın bir problemdir. Ve eğer streptokok enfeksiyonu varsa ve tedavi edilmeden bırakılırsa, ileride ciddi ve uzun süreli bir kalp hastalığına sebep olabilir. Akut romatizmal ateşin tekrarlamaması için 21 günde bir penadur denilen depo penisilin iğnesinin yaptırılması unutulmamalıdır,koruma tedavisinin süresi hastalığın seyrine göre hekim tarafından belirlenir.

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.