Her kadın, hayatının bir
döneminde vajinal akıntı nedeniyle doktora başvurmaktadır.
Bunun nedenlerinden biri de kadınların genital sistem
konusunda yeterince bilgiye sahip olmaması ve aslında normal
olan bir akıntının hastalık belirtisi olarak
algılanabilmesidir.
Vajina, iç üreme organlarına bir geçiş yolu olarak fonksiyon
görür ve iç yüzeyi ağız ve burun boşluklarına benzer şekilde
görev yapan hücrelerle kaplıdır. Sağlıklı bir vajina ve
serviksteki (rahim ağzı) bezlerin ürettiği sıvıyla, yaşlı
hücreler dışarı atılarak , tükürüğün ağızdaki işlevi gibi
vajinanın temizlenmesi sağlanmakta ve vajinal akıntı
oluşmaktadır. Üreme çağındaki kadınlarda oluşan bu akıntı
fizyolojik, yani normaldir. Vajende östrojen hormonu, hem
hücre yenilenmesinde, hem de bakterilerin yardımıyla asidik
ortamın oluşmasında rol oynar. Böylece enfeksiyonların
ortaya çıkması engellenir.
Normal vajinal akıntı berrak, bulut beyazı rengindedir ve
bazen beyaz ipliksi parçacıklar içerebilir. Adet dönemi,
gebelik, doğum kontrol hapı kullanımı ve cinsel uyarılma
gibi durumlarda, akıntının özellikleri değişebilir. Ayrıca
ovülasyon (yumurtlama) döneminde akıntı, şeffaf, sümüksü ve
yapışkan bir görünüm kazanabilir.
Vajinada sağlıklı ortamı sağlayan faktörlerin dengesinin
bozulması sonucu, enfeksiyonlar ortaya çıkar. Bu dengenin
bozulmasına neden olan durumları şu şekilde sıralamak
mümkündür:
Vajinal duş
pH'sı uygun olmayan sabun ve banyo köpüğü kullanımı
Tuvalet temizliğinin yanlış
yapılması
Diyabet (şeker hastalığı)
Gebelik
Doğum kontrol hapları
Antibiyotikler
Özellikle vajinal duş (vajinanın içinin yıkanması)
yapılırken kullanılan kimyasal maddeler tahriş eder ve
ayrıca enfeksiyonların yukarı üreme organlarına yayılmasına
neden olabilir. Vajen duşu temizlik için gerekli değildir.
Genital bölgedeki koku genellikle vulva (vajina ağzı) dan
kaynaklanmaktadır ve bu bölge pH'sı uygun (3.5-4.0)
sabunlarla yıkanarak temiz tutulabilir. Bazen de günlük
kullanılan petlerin vulva da kaşıntı ve irritasyona neden
olduğu unutulmamalıdır.
Vajinal enfeksiyonlar
Birçok ajan vajinada enfeksiyona neden olmaktadır. Bunlar
arasında, bakteriler, virüsler, mantarlar ve bazı cinsel
yolla geçen tek hücreliler sayılabilir. Ayrıca vajinadaki
yabancı cisimler de (pamuk, tampon, tuvalet kağıdı gibi)
enfeksiyon nedeni olabilir.
Enfeksiyon belirtileri arasında vajinal akıntıdaki
değişiklikler önemli bir yer tutmaktadır.
Akıntının miktarının artması rengi (gri-beyaz, yeşil) veya
kokusunun değişmesi süt kesiği şeklinde veya kanlı olması
önemli değişikliklerdir.
Ayrıca akıntının dışında;
kaşıntı, tahriş, cinsel ilişkide ağrı ve yanma, idrar
yaparken yanma da diğer vajinal enfeksiyon belirtileri
arasında sayılabilir.
Enfeksiyonlar, doktorun kültür yaparak belirlediği
enfeksiyon ajanına göre, antibiyotikler ve antifungallar
ağızdan veya vajina yoluyla kullanılarak tedavi edilir.
Birçok vajinal enfeksiyonda çiftler sürekli olarak
birbirlerini enfekte ederler. Her ikiside enfekte olduğu
halde bazen çiftlerden sadece birisinde belirtiler ortaya
çıkabilir. Bu nedenle bazı enfeksiyonlarda eşlerin de
tedavisi gereklidir.
Vajinal enfeksiyonlardan korunma:
Enfeksiyonlardan korunmada dikkat edilecek noktalar şu
şekilde sıralanabilir:
Doğru tuvalet temizliği (önden arkaya uygulanarak gaytadaki
bakterilerin vajene bulaşması önlenir)
Pamuklu iç çamaşırı kullanarak o bölgenin hava almasının
sağlanması
Özellikle sentetik kumaşlardan üretilen dar pantolon, streç,
mayo ve şortların uzun süre giyilmemesi
Sık sık duş alınması ve genital bölgenin kuru tutulması
Doktor önerisi olmadan vajen duşu yapılmaması
Sıcak küvet ve sık köpük banyolarından kaçınılması
Hijyen spreyleri, renkli parfümlü tuvalet kağıdı, kokulu pet
kullanılmaması
Gerekirse çamaşır deterjanı ve yumuşatıcısının
değiştirilmesi
Günlük petin zorunlu olmadıkça kullanılmaması
Prezervatifteki latekse allerjisi bulunan kadınların başka
doğum kontrol yöntemlerini kullanması
Enfeksiyon dışı nedenlerle de akıntı ortaya çıkabilir.
Bunlardan servikal erezyon (rahim ağzı yarası), kokusuz
akıntıya neden olabilir, adetten hemen önce akıntı miktarı
artar ve cinsel ilişki sonrası kanama görülebilir. Pap smear
testi ve gerekirse ileri tetkikler tanıya yardımcı olur.
Bunun dışında, rahim içi polipler veya doğum kontrol hapı
kullanımı koyu renkli (kahverengi) akıntıya yol açabilir.
Anormal vajinal akıntı şikayeti mutlaka doktor muayenesi
gerektirir. Muayene olmadan bilinçsizce kullanılan ilaçlar,
saptanabilecek önemli sorunları gizleyebilir. Akıntının
nedeni, kültürlerle, özellikle rahim ağzı kanserinin erken
tanısında önemli olan pap smear ile (vajinal yayma) ve
gerekirse ileri tetkiklerle araştırılmalıdır.
Kaynak: www.memorial.com.tr
|
