|
|
 |
|
DOĞUMUN BAŞLADIĞI NASIL ANLAŞILIR ? |
|
|
Nişan, kasılmalarla birlikte
olan sancı ve/veya suyun gelmesi bize doğum eyleminin
başladığını gösterir. Bu üç belirti sıra ile değildir. Her
kadında ve bir kadının her doğumunda farklı sıralarla
görülebilir.
Nişan: gebelik boyunca kapalı olan rahim ağzında rahmi ve
bebeği enfeksyonlardan korumak amacıyla pelte gibi sümükümsü
bir tıkaç oluşur. Bu tıkaca da nişan denir. Rahimdeki
kasılmaların etkisiyle genişleyen rahim ağzından bu tıkaç
düşer. Gebe kadın bunu akıntı şeklinde fark eder. Bu sümüksü
tıkaç aynı zamanda hafif pembemsi kanla bulaşmış (ancak
kanama olmayan) şeklindedir. Halk arasında buna belirti,
nişan, iz de denir. Nişan geldiğinde hemen hastaneye gitmek
gerekmez. Bu doğumun çok yaklaştığını bugün yarın doğumun
gerçekleşeceğini gösterir. Hazırlıkları gözden geçirmek için
zamanınız vardır.
Suyun gelmesi: Bebeği koruyan su kesesi gerilmelerin ve
kasılmaların etkisiyle yırtılabilir. Bu nedenle amniyon suyu
rahimden dışarı akar.Su kesesi üst bölgeden ve sıyrık
şeklinde yırtılmışsa amniyon suyu sızıntı şeklinde akabilir.
Bu nedenle gebeler idrar kaçırdıklarını ya da akıntı
nedeniyle ıslaklık olduğunu düşünebilirler. Amniyon sıvı
akıntı gibi koyu, kıvamlı değil, su gibi akışkandır. Rengi
açık sarı ya da ıhlamur çayı gibidir. çamaşırda akıntı gibi
tabaka bırakmaz. Bu nedenle aksırma, öksürme gibi nedenle
olan idrar kaçırmaya benzemez. Ayrıca kendine has bir kokusu
da vardır. Bu farklılıkları dikkate alarak ıslaklığın
kesenin açılmasıyla ilgili olup olmadığı gebe tarafından
ayırt edilir.
Amniyon kesesi yırtıldıktan sonra bebeğin ve anne rahminin
mikrop alması kolaylaşır. O nedenle su geldiğinde ya da
şüphe edildiğinde hemen hastaneye gitmek gereklidir. Bazen
kadınlar su gelse bile ağrılar başlamadı diye hastaneye
gitmeyi geciktirirler. Bu durum anne ve bebeğin mikroplarla
bulaşan bazı hastalıkları kapmasına neden olabilir.Doğumdan
önce su keseleri yırtılan gebe kadınların çoğunluğu 12 saat
içinde ilk kasılmaları hissederler; kalanların çoğu bunları
24 saat içinde hisseder. Bununla birlikte yaklaşık 10
kadından birinde doğumun başlaması daha uzun sürer. Zaman
geçtikçe yırtılmış amniyon kesesinden bebek ve/veya annenin
enfeksiyon kapma riski artacağı için çoğu hekim kese
yırtıldıktan sonra eğer beklenen tarih yakınsa 24 saat
içinde oksitosinle doğumu başlatır, az sayıda hekim 6 saat
içinde başlatmayı yeğler. Son çalışmalar bu noktaya gelmiş
bir gebelikte doğumu başlatmak için 24 saatten fazla
beklemenin yararı olmadığını, tersine zararı olduğunu
gösteriyor.
Vajinanızdan sızıntı veya akıntı geliyorsa hekiminizi veya
ebenizi arayın. Bu arada enfeksiyondan korumak için vajina
bölgesini olabildiğince temiz tutun; banyo yapmayın veya
cinsel ilişkiye girmeyin; amniyon sıvısını emmesi için ped
kullanın (tampon değil); kendi kendinizi içeriden muayene
etmeye kalkışmayın; tuvalette önden arkaya doğru temizlenin.
Nadiren, bebeğin gelen parçası henüz pelvise yerleşmediğinde
ve keseler erken yırtıldığında (en sık olarak bebeğin
prematüre veya makat gelişi olduğu durumlarda) göbek bağı
"kendi üstüne katlanır" rahim boynuna doğru itilir hatta
amniyon sıvısının akmasıyla vajinaya bile inebilir.
Vajinanızın çıkışında göbek bağı görebiliyorsanız veya
vajinanızın içinde bir şey varmış gibi hissediyorsanız hemen
hastaneye gidin.
Ağrı: Doğumun başladığını gösteren bir diğer belirti de
karında sertleşme ile birlikte ağrının hissedilmesidir.
Başlangıçta hafif olan, kısa süren ve seyrek olan bu ağrılar
gittikçe daha uzun, şiddetli ve sık hale gelir.
İlk kez anne olacak çoğu kadın (bunlarda doğum sancıları
genellikle yavaş başlar ve kasılmalar kademeli olarak artar)
güvenle ilk birkaç saati evinde geçirebilir. Ancak
kasılmalarınız, çok güçlü başladıysa -en az 45 saniye süren
ve 5 dakikadan daha sık gelen kasılmalar- ve/veya daha önce
doğurmuşsanız ilk birkaç saat sancıların tamamı olabilir.
Büyük olasılıkla doğumun ilk evresi sancısız geçmiştir ve
rahim ağzınız bu sürede yeterince genişlemiştir. Hekiminizi
aramamak -ve son dakikada hastaneye yetişmeye çalışmayı göze
almak- şu an telefon etmekten daha kötü sonuçlar
doğurabilir.
Bununla birlikte, ardışık birkaç kasılmayı saymış olmanız
iyi olacaktır. Kasılmaları bildirirken sıklıkları süreleri
ve güçleri konusunda emin olun. Sakin bir ses tonuyla
konuşmak adına rahatsızlığınızı belli etmekten kaçınmayın.
(Hekiminiz kasılma sırasında konuşmakta olan bir kadının
sesinden doğumun hangi aşamada olduğunu anlama konusunda
deneyimli olacaktır.)
Eğer siz hazır olduğunuzu hissediyorsanız, ancak hekiminiz
aynı fikirde değilse, "bekle" yanıtıyla tatmin olmayın.
Hastaneye gidip kontrol yaptırmak istediğinizi söyleyin.
"Her ihtimale" karşı bavulunuzu yanınıza alabilirsiniz,
ancak rahim ağzınız açılmaya yeni başlamışsa eve dönmeye de
hazırlıklı olun.
Doğum sancıları başladığında hemen hastaneye gitmeniz
gerekmez. Ancak sancılar yaklaşık 4-5 dakikada bir geliyorsa
hastanede olmanız gerekir. Bazen gerçek doğum ağrılarını
taklit eden yalancı doğum ağrıları gebe kadını ve eşini
telaşlandırır ve hastaneye gitmesine neden olur. Böyle bir
durumla karşılaşıldığında ağrıların gerçek mi, yalancı mı
olduğunu ayırt etmek için izlemek ve bazı farklılıkları
gözlemek gerekir.
Yalancı doğum ağrıları:
Sıklığı, şiddeti bakımından düzensizdir
Dolaşma, masaj ve istirahatle geçebilir
Ağrı bel, kasık ve karında hissedilir
Rahim ucunda yumuşama ve açılmaya neden olmaz.
Gerçek doğum ağrıları:
Düzenlidir
Her durumda devam eder, geçmez
Ağrı bel, kasık ve karında her noktada aynı hissedilir
Yumuşama ve açılmaya neden olur
Evde yapılabilecekler:
Dolaşabilir yada istirahat edebilirsiniz.
Duş alınabilir.
Masaj yapılabilir. Belden kalçaya doğru ve elin topuğu ile
bel ve kalça üzerine basınç uygulamaları rahatlatıcı
olabilir.
Valiz kontrol edilebilir.
Sık sık tuvalete gidilerek idrar yapılır.
Yapılması sakıncalı olanlar:
Ağrılar başladığında bir şey yenilmemelidir. Yemek yemek ya
da Fazla miktarda sıvı almak kusmaya yol açabilir.
Gerekirse çok küçük miktarlarda sıvı alınabilir.
Biraz enerji verecek, ağızda eriyen şeker, çikolata
yenilebilir.
|